Deze publicaties zijn te bestellen bij de Helpdesk.
Dröes, R.M.
Proefschrift 1991.
ISBN 90 352 1542 7 (CIP)
NUGI 750
( € 22,50)
Omdat de hulpverlening aan demente ouderen in het verleden uitsluitend werd gebaseerd op het medisch model, heeft er ten aanzien van ouderen die lijden aan een seniele dementie van het Alzheimer-type lange tijd een therapeutisch nihilisme bestaan. De laatste jaren wint echter de opvatting terrein, dat de gedragsproblemen van dementerende ouderen niet alleen door de hersendegeneratie worden veroorzaakt, maar ten dele ook door de manier waarop ouderen (en hun omgeving!) omgaan met de geestelijke achteruitgang en de daarmee samenhangende ingrijpende veranderingen in het dagelijks leven. Hiermee dringt zich de vraag op of het functioneren en de levenskwaliteit van deze patiënten wordt bevorderd, wanneer hen gerichte psychosociale hulp bij het omgaan met de gevolgen van dementie wordt geboden.
In dit boek introduceert Dröes het door haar ontworpen model voor psychosociale hulpverlening en de methode van psychomotorische groepstherapie. Uitgaande van een zogenaamd adaptatie-coping model ontwikkelde zij een methode die zowel ondersteunende als gedragstherapeutische elementen bevat en waarin gebruik wordt gemaakt van bewegingsactiviteiten als therapeutisch middel; een werkwijze die werd gekozen vanwege het plezier dat veel demente patiënten beleven aan bewegingsactiviteiten. Daarnaast beschrijft zij, na een uitgebreid overzicht van internationaal verricht onderzoek naar de effecten van psychosociale behandeling bij dementie, het door haar uitgevoerde effectonderzoek.
Het boek is bedoeld voor al diegenen die in verpleeghuizen of verzorgingstehuizen in multidisciplinair teamverband psychosociale hulp verlenen aan dementerende ouderen, zoals verpleeghuisartsen, psychologen, psychomotorisch therapeuten, fysiotherapeuten, ergotherapeuten, activiteitenbegeleiders en maatschappelijk werkers. Voor hulpverleners die belangstelling hebben voor bewegen als middel bij psychosociale hulpverlening biedt het boek, zowel theoretisch als praktisch een basis voor therapeutisch handelen.
Dröes, R.M. & Breebaart, E.
Voorstudie 1994.
ISBN 90.5170.318.X
NUGI 663/757
(€ 15,-)
De afgelopen 20 jaar zijn er voor thuiswonende demente ouderen en hun familieleden verscheidene ondersteuningsactiviteiten ontwikkeld. Ondanks dit aanbod blijkt uit onderzoek dat er nogal wat knelpunten zijn in de ondersteuning van de familie van dementerende ouderen. Om te onderzoeken of deze knelpunten worden verminderd wanneer aan dementerenden en hun zorgende familieleden een intensief en geïntegreerd ondersteuningsprogramma wordt aangeboden, startte de vakgroep Psychiatrie van de Vrije Universiteit in Amsterdam in oktober 1992 een project.
Dit project 'Amsterdamse Ontmoetingscentra: een nieuwe vorm van ondersteuning voor thuiswonende dementerende ouderen en hun verzorgers' kenmerkt zich door een drietal nieuwe programmapunten. Zo is het nieuw dat de verzorgers en dementerenden onder één dak en door dezelfde staf worden begeleid. Het programma is langlopend en laagdrempelig en wordt veelal in buurtcentra aangeboden. Daarnaast wordt de dementerende oudere middels psychomotorische therapie (een bewegingsgroep) begeleid in het omgaan met de eigen invaliditeit en de onzekerheid en emoties die hieruit voortvloeien.
Dit boek is in de eerste plaats bedoeld voor werkers in de gezondheidszorg en instellingen die hulp bieden aan dementerende ouderen en hun verzorgers. Daarnaast is het boek van belang voor welzijnsinstellingen, zoals buurt- en ouderencentra, die zich in hun activiteitenaanbod mede willen (gaan) richten op hulpbehoevende ouderen.
Dröes, R.M. (red.)
Eindrapport 1996.
(€ 22,45)
Het belangrijkste doel van het in dit boek beschreven onderzoek is het ontwikkelen van een ondersteuningsprogramma voor dementerende mensen en hun directe omgeving (partners, kinderen). Het project was opgezet in twee fasen: in de eerste fase werd, mede in overleg met de doelgroep, een gevarieerd ondersteuningsprogramma ontwikkeld. Het programma bestaat uit sociale, praktische en emotionele ondersteuning van de persoon met dementie en zijn mantelzorger en het aanbod kan worden afgestemd op de behoefte van de individuele gebruiker.
Dit boek doet verslag van de tweede fase van het project waarin het programma op zijn effectiviteit werd onderzocht. Het beschrijft eerst de theoretische uitgangspunten van het ondersteuningsprogramma, het programma zelf en de cliëntengroep (mensen met dementie en hun mantelzorgers), die in de experimentele periode van de geboden ondersteuning gebruik maakte.
Vervolgens wordt ingegaan op de vraag: levert gebruik van deze nieuwe vorm van ondersteuning voor de cliënt meer, of iets anders, op dan wanneer hij gebruik maakt van het reguliere aanbod? Tenslotte wordt aangegeven hoe deze nieuwe vorm van ondersteuning, na zich in de praktijk te hebben bewezen, werd ingebed in het reguliere aanbod van voorzieningen.
Dit boek is vooral bedoeld voor wetenschappers, beleidsmakers en werkers in de gezondheidszorg en instellingen die hulp bieden aan mensen met dementie en hun mantelzorgers. Daarnaast is het boek interessant voor welzijnsinstellingen, zoals buurt- en ouderencentra, die zich in hun activiteitenaanbod mede (willen) richten op deze doelgroep.
De dvd 'Amsterdamse Ontmoetingscentra; een ondersteuningsprogramma voor dementerende mensen en hun verzorgers'. Arcos Producties, Amsterdam, 1996.
(€ 34,-)
Het project Amsterdamse Ontmoetingscentra is als experiment in 1993 gestart in enkele buurtcentra in Amsterdam op initiatief van Stichting Valerius. Deze stichting initieert en ondersteunt innovatieve projecten welke zich bewegen op het grensvlak van zorg en welzijn en was opdrachtgever van deze dvd. De film laat zien hoe het ontwikkelde ondersteuningsprogramma in praktijk vorm krijgt en de betrokkenen positief beïnvloed. De dvd is uitstekend geschikt om instellingen die een ontmoetingscentrum in hun eigen regio willen opzetten hierover in korte tijd te informeren.
Dröes, R.M., Meiland, F.J.M., Schmitz, M.J., Vernooij-Dassen, M.J.F.J., Lange, J. de e.a.
Eindrapport 2003.
ISBN 90-807918-1-4
NUGI 895
(€ 28,50)
Dit boek doet verslag van een onderzoek dat in zes regio's in Nederland werd uitgevoerd naar de voorwaarden voor succesvolle implementatie van Ontmoetingscentra. Hoofdvragen waren: Welke factoren bevorderen of belemmeren de invoering van Ontmoetingscentra? Leidt de invoering in de verschillende regio's tot wijzigingen in de opzet en uitvoering? Maakt de doelgroep in andere regio's anders gebruik van het ondersteuningsprogramma? Worden in de regio's die het model van Ontmoetingscentra hebben overgenomen vergelijkbare effecten bij de gebruikers waargenomen als destijds in Amsterdam?
Dit boek is bedoeld voor wetenschappers, beleidsmakers en werkers op het terrein van zorg en welzijn die hulp bieden aan mensen met dementie en hun mantelzorgers. Het boek is met name interessant voor instellingen die in hun eigen regio een Ontmoetingscentrum willen opzetten.
Dröes, R.M. & Ganzewinkel, van J.
2e herziene uitgave, Amsterdam, 2005.
ISBN 90-9016927-X
NUGI 895
(€ 65,-)
Dit draaiboek is bedoeld voor mensen die zich willen inspannen om een ontmoetingscentrum op te zetten voor mensen met dementie en hun mantelzorgers. Elke locale situatie is natuurlijk anders. Maar op basis van succes- en faalfactoren die bij de al bestaande ontmoetingscentra zijn geïnventariseerd, konden we goed aangeven welke stappen in elk geval genomen moeten worden om met succes een ontmoetingscentrum te starten en draaiende te houden. En natuurlijk welke valkuilen het best vermeden kunnen worden.
Ook biedt het draaiboek inhoudelijke handvatten voor dit type ontmoetingscentra. Op basis van tevredenheidsonderzoeken onder gebruikers van de centra en van effectmetingen doen we aanbevelingen voor de inhoudelijke invulling van de activiteiten in het centrum en de samenwerking met andere partners. In dit draaiboek vindt u ook de achterliggende visie op dementie en op omgaan met mensen met dementie.
Tenslotte biedt het draaiboek ook heel concrete, puur praktische hulpmiddelen. Het boek bevat een groot aantal voorbeeldformulieren op papier en in digitale vorm, bedoeld voor alle ontwikkelingsfasen van het Ontmoetingscentrum. Verder staan in het boek adressen en een overzichtje van nuttige literatuur.
Osté,J.P., Dröes,R.M.
Eindrapport, 2004.
ISBN 90-807918-2-2
NUGI 895
(€ 17,50)
In dit rapport wordt verslag gedaan van het onderzoek naar de implementatie van een Surinaams Ontmoetingscentrum voor mensen met dementie en hun verzorgers in Amsterdam Zuidoost. Het onderzoek richtte zich op de concrete uitwerking van het ondersteuningsprogramma voor de Surinaamse doelgroep en het implementatieproces. Ook het resultaat van de implementatie en aanbevelingen van beleid voor allochtonen in de regio komen uitgebreid in het rapport aan de orde.
Met dit onderzoek is de haalbaarheid en het succes van cultuurspecifieke ondersteuning voor de Surinaamse doelgroep aangetoond en daarmee heeft het Surinaams Ontmoetingscentrum Kraka-e-Sewa, bestaansrecht verworven.
Meiland, F.J.M. Dröes, R.M., Jonker, C.
Onderzoeksrapportage 2005.
ISBN 90-807918-3-0
NUR 895
(€ 7,50)
De laatste jaren zijn er diverse vormen van ondersteuning voor mantelzorgers van mensen met dementie ontwikkeld. Uit de dagelijkse praktijk en uit onderzoek blijkt dat mantelzorgers zich hierdoor minder emotioneel belast voelen en mogelijk de zorg in de thuissituatie langer volhouden. Het is echter onbekend of bepaalde subgroepen mantelzorgers verschillende vormen van ondersteuning, bijvoorbeeld gespreksgroepen, informatie, respijtzorg, anders waarderen. Evenmin is bekend of er verschil is in de mate waarin subgroepen mantelzorgers baat hebben bij de geboden ondersteuning. Deze vragen vormden de aanleiding van het in dit boek beschreven onderzoek.
Kenmerken die samenhangen met een grote tevredenheid over het totale ondersteuningsprogramma waren meer sociale steun bij aanvang van deelname en langere tijd voor een naaste zorgen.
Een gunstige werking van het ondersteuningsprogramma bleek met verscheidene kenmerken van mantelzorgers samen te hangen. Een vermindering van psychische en psychosomatische klachten was met name te zien bij mantelzorgers die bij aanvang van deelname eenzamer waren. Andere mogelijke voorspellers van effectieve ondersteuning waren: meer financiële uitgaven door het geven van zorg en een langere duur van de mantelzorg (deze hingen samen met een verbetering in stemming), minder gebruik van andere instellingen, jongere leeftijd, niet-partner zijn en hogere opleiding (hingen samen met dimensies van gevoel van competentie).
Deze onderzoeksresultaten kunnen een bijdrage leveren aan een meer effectieve en efficiëntere ondersteuning van het groeiende aantal mantelzorgers van mensen met dementie.