Betrokken en zorgvuldig - Kennis maakt ons beter

Oncogenomics Laboratorium

Het Oncogenomics laboratorium bestaat uit de gentherapiegroep en het RNA interferentie functioneel oncogenomics laboratorium (RIFOL).

Gentherapie onderzoek

De gentherapiegroep ontwikkelt nieuwe behandelingen voor kanker gebruik makend van adenovirussen. Deze relatief onschuldige virussen veroorzaken veelvoorkomende luchtweginfecties bij kinderen. De meeste volwassenen hebben daarom tijdens hun vroege jeugd al een effectieve afweer tegen het virus ontwikkeld. Blootstelling aan dit virus veroorzaakt mede daardoor over het algemeen slechts zeer milde ziekteverschijnselen. Door een moleculaire verandering in het adenovirus aan te brengen kan de levenscyclus van het virus in normale cellen, maar niet in kankercellen, worden onderbroken. Op deze manier kan de natuurlijke eigenschap van het virus om zich in menselijke cellen te vermeerderen en die cellen te doden worden benut om selectief kankercellen in het lichaam op te ruimen.

Aangezien het werkingsmechanisme van adenovirussen om kankercellen te doden heel anders is dan van reguliere behandelingen zoals bestraling of chemotherapie kan behandeling met deze virussen een waardevolle aanvulling zijn van het arsenaal aan anti-kankermiddelen.

Focus huidige onderzoek   

Het huidige onderzoek van de gentherapiegroep richt zich voornamelijk op het krachtiger maken van het vermogen van het virus om kankercellen te doden. Hiervoor wordt het virus voorzien van kankercel-dodende genen of van zogenaamde RNA interferentie moleculen die de werking van genen waarmee kankercellen zich tegen het virus kunnen beschermen, kunnen onderdrukken. Daarnaast worden combinatie-behandelingen met bestraling en chemotherapie onderzocht. Het onderzoek bestrijkt het hele gebied van identificatie van nieuwe aanknopingspunten voor effectievere behandeling tot en met validatie van de werking in preklinische diermodellen.

RIFOL

De onderzoekers in het RIFOL bestuderen de moleculaire oorzaken van het veranderde gedrag van kankercellen. Speciale aandacht gaat daarbij uit naar de oorzaken van resistentie die tumoren vaak ontwikkelen tegen de behandeling die ze ondergaan. Kennis over die oorzaken is van groot belang om nieuwe, effectievere behandelmethoden te ontwikkelen. Dit onderzoek wordt uitgevoerd door gebruik te maken van het biologische proces dat RNA interferentie (RNAi) heet.

Met RNAi kan zeer specifiek de aanmaak van een genproduct naar keuze worden onderdrukt. Door stuk voor stuk de aanmaak van elk individueel genproduct in kankercellen te onderdrukken en te screenen voor het optreden van een bepaalde gedragsverandering van de cellen, kan de rol van die genproducten bij het onderzochte proces worden vastgesteld.

Het RIFOL beschikt over een bibliotheek van RNAi moleculen gericht tegen alle ongeveer 21.000 menselijke genproducten en over faciliteiten om de werking van al die moleculen gelijktijdig in individuele celkweken te onderzoeken. De faciliteiten werden in 2007 opgebouwd en de methoden voor het screenings-onderzoek werden het afgelopen jaar ontwikkeld en gevalideerd. Dit heeft eind 2008 geresulteerd in voltooiing van de eerste genoom-brede RNAi screens in het RIFOL. Dit betrof onderzoek naar genproducten in kankercellen die bepalen hoe efficient adenovirussen die cellen kunnen doden. De RNAi technologie biedt een rijkdom aan mogelijkheden voor het doen van functioneel oncogenomisch onderzoek.

Het RIFOL fungeert als centrale VUmc CCA/V-ICI faciliteit voor dit onderzoek. Het brengt onderzoekers van verschillende afdelingen bij elkaar, die samenwerken en technologie en ervaringen uitwisselen om de kwaliteit van de screenings experimenten te waarborgen en te verbeteren.

Het RIFOL participeert ook in het RNAi Global Initiative, een internationale alliantie van vooraanstaande onderzoekscentra die op dit nog jonge onderzoeksterrein actief zijn. De wetenschappelijke uitwisseling binnen het consortium stimuleert de ontwikkeling van het onderzoeksveld om nieuwe medische ontdekkingen te versnellen.

  Oncogenomics_CCA

printen