Betrokken en zorgvuldig - Kennis maakt ons beter

Periode tussen MS-middelen beter korter, dan langer

18 september 2017

Een klein deel van de mensen met MS die het MS-middel natalizumab gebruiken, hebben een verhoogd risico op de zeldzame, maar ernstige complicatie Progressieve Multifocale Leukencefalopatie (PML). Zij switchen vaak naar een ander middel, zoals fingolimod. Het is onduidelijk hoe lang de periode tussen stoppen van natalizumab en starten met fingolimod moet zijn. Bij een te korte periode heb je twee verschillende medicijnen in je lichaam wat eventueel schadelijk zou kunnen zijn en bij een te lange periode kan de MS weer actief worden. Cyra Leurs, Zoé van Kempen en collega's hebben in hun onderzoek verschillende periodes onderzocht en adviseren een periode van 3-6 weken tussen stop van natalizumab en start fingolimod. De resultaten zijn onlangs gepubliceerd in het blad Multiple Sclerosis.

MS-MedicatieProgressieve Multifocale Leukencefalopatie  (PML) is een zeldzame, maar ernstige virusinfectie van de hersenen die wordt veroorzaakt door het JC-virus. Dit, normaalgesproken onschuldige, virus is bij meer dan de helft van de gezonde bevolking in het lichaam aanwezig. Bij gebruikers van MS-middelen die het afweersysteem beïnvloeden, zoals natalizumab kan dit virus wél ziekte veroorzaken. Gebruikers van natalizumab worden daarom regelmatig gecontroleerd op de aanwezigheid van JC-virus. Bij mensen die blijken positief te zijn voor het JC-virus kan de kans op PML oplopen van 3- 10 % bij een behandelduur van meer dan twee jaar. Daarom wordt vaak overwogen om te switchen naar een ander MS-middel (zoals fingolimod) als blijkt dat men drager is van het JC-virus.

Washout
De periode tussen stoppen met natalizumab en starten met fingolimod wordt de washout periode genoemd. Deze periode is nodig om het lichaam vrij te maken van natalizumab. Te vroeg starten met fingolomod betekent dat er twee middelen tegelijk in het lichaam aanwezig zijn en dat zou theoretisch de kans op een  infectie (zoals PML) groter maken. Uit eerder onderzoek blijkt dat mensen met MS die stoppen met natalizumab vaak een verergering van hun MS krijgen, dus de washout periode moet ook weer niet te lang zijn. In het onderzoek van Leurs en collega's is gekeken naar 52 patiënten met verschillende washout periodes:  korter dan zes weken, zes tot acht weken en langer dan acht weken. De ziekte activiteit werd beoordeeld op basis van MS-symptomen en MRI-beelden.

Resultaten
De patiënten met een washout periode langer dan acht weken hebben een significant hogere kans op terugkomst van de ziekte activiteit ten opzichte van de groepen met de kortere washout duur, waarbij het verschil het grootst is met de groep van 3-6 weken. Niemand van de deelnemers die overstapten ontwikkelde PML, maar de groep is te klein om hieruit conclusies te trekken. De mogelijke nadelige gevolgen van een kortere washout periode in de vorm van PML blijft nog onduidelijk. In het VUmc houden we voorlopig een periode van  3 tot 6 weken aan.

Switching natalizumab to fingolimod within 6 weeks reduces recurrence of disease activity in MS patients
C.Leurs et al. 

bron: Origineel

printen