Betrokken en zorgvuldig - Kennis maakt ons beter

Geheugen en concentratieproblemen bij MS sterk gerelateerd aan verstoorde hersennetwerken

7 februari 2015

Problemen met geheugen, aandacht en concentratie (de zogenaamde cognitie) komen bij 43-70% van de mensen met MS voor. Bij een kleine groep zijn deze problemen ernstig. Het is nog niet bekend hoe deze problemen ontstaan en er is nog geen behandeling om de cognitieve achteruitgang te stoppen. Menno Schoonheim doet onderzoek om deze stoornissen beter te begrijpen en kijkt daarvoor naar de functionaliteit van het hele hersennetwerk. Uit zijn onderzoek blijkt dat structurele schade en het anders functioneren van een van de belangrijkste schakelstations van het brein netwerk, de thalamus, ten grondslag ligt aan de sterkere cognitieve problemen bij mensen met MS. Dit onderzoek is onlangs gepubliceerd in het blad Neurology en samengevat in Nature Reviews Neurology.

Cognitieve stoornissen bij MS zijn helaas nog maar slecht te begrijpen, omdat ze bijvoorbeeld maar matig te relateren zijn aan de hoeveelheid MS laesies. Wetenschappers kijken daarom steeds vaker naar het hele hersennetwerk en hoe deze verandert door MS. Een van de grootste schakelstations van dit brein netwerk is de thalamus, vergelijkbaar met Schiphol in het internationale vliegverkeer. De hypothese van Schoonheim was dan ook dat structurele beschadigingen van de thalamus, gemeten met MRI, sterk zouden samenhangen met cognitieve klachten. Daarnaast keek Schoonheim ook naar functionele veranderingen, door te kijken naar hoe de thalamus 'communiceert' met de rest van het brein, de zogenaamde 'connectiviteit'. In totaal deden 157 mensen met MS en 47 gezonde controles mee aan het onderzoek.

Schoonheim vond dat het krimpen van de thalamus al zichtbaar was bij mensen met MS met een normale cognitie, maar het ergst was bij de mensen met sterkere cognitieve problemen. Alleen bij de mensen met ergere cognitieve problemen bleek dat de thalamus veel sterker aan het "praten" was met de rest van het brein. Schoonheim denkt dat dit laatste een aanpassing in hersenfunctie is die niet wenselijk is en mogelijk een teken is van een globale stoornis van het hele hersennetwerk. Om dit te bevestigen zijn onderzoeken nodig waarbij mensen met MS langdurig gevolgd worden.
Problemen met geheugen, aandacht en concentratie worden door mensen met MS vaak ervaren als ernstiger en meer invaliderend dan lichamelijke beperkingen. Dit komt onder andere doordat er voor de lichamelijke beperkingen hulpmiddelen bestaan om toch enigszins mobiel te blijven, terwijl zulke middelen voor de cognitieve klachten (nog) niet voor handen zijn. Cognitieve problemen bij MS zijn dan ook een hele grote oorzaak voor arbeidsongeschiktheid bij deze mensen.

bron: Origineel

printen