De Anatomische Les

De Anatomische Les in Het Concertgebouw in Amsterdam

Het Academisch Medisch Centrum (AMC), VUmc en de Volkskrant organiseren voor de drieëntwintigste keer De Anatomische Les, die op donderdag 16 november 2017 wordt gehouden in de grote zaal van Het Concertgebouw te Amsterdam.

Elk jaar wordt voor deze medische publiekslezing op het snijvlak van geneeskunde en maatschappij een wetenschapper aangezocht, die in zijn of haar discipline internationaal toonaangevend is.

De Anatomische Les 2017 wordt gegeven door de Amerikaanse moleculair bioloog Bonnie Bassler, als Squibb Professor in Molecular Biology verbonden aan Princeton University.

Het lab van Bonnie Bassler heeft één oogmerk: het doorgronden van quorum sensing, oftewel het proces van communicatie tussen bacteriën via signaalmoleculen. Dit proces stelt de eencelligen in staat om genexpressie, en daarmee gedrag, op groepsniveau te regelen. Zo kan een bacteriepopulatie acteren als organisme in plaats van als optelsom van afzonderlijke cellen. In de bacteriële wereld is quorum sensing breed verspreid: het stuurt allerlei groepsgebonden activiteiten aan, zoals de productie van virulentiefactoren en het formeren van biofilms. Begrip van dit proces is daarom van fundamenteel belang voor alle microbiologie.

Basslers studies moeten uitmonden in strategieën om quorum sensing te beheersen. Allereerst om langs die weg de ziekmakende eigenschappen van bacteriën aan te pakken; een alles behalve overbodige luxe in deze tijden van antibiotica-armoede. En mogelijk ligt de horizon nog wel verder. Levert inzicht in de ontwerpbeginselen van bacteriële gesprekken misschien ook kennis op over de ontwikkeling van hogere, complexe organismen?

printen